Jouw handige gids: antwoorden op meest gestelde vragen over Songfestival 2026
In dit artikel:
Het Eurovisiesongfestival bestaat sinds 1956 en groeide van zeven landen met elk twee nummers uit tot een evenement met tientallen deelnemers. Deelname staat in principe open voor actieve leden van de European Broadcasting Union (EBU) — meestal publieke omroepen uit Europa en enkele buurlanden — maar niet ieder EBU-lid doet mee. Voor 2026 staan 35 landen op de deelnemerslijst; afwezige landen noemen onder meer kosten, gebrek aan belangstelling of politieke motieven als reden.
De toelating van Israël leidde dit jaar tot veel discussie. De Israëlische omroep KAN is al meer dan zestig jaar EBU-lid en werd tijdens de algemene vergadering van EBU-omroepen op 4 december 2025 officieel toegelaten voor deelname in Wenen. Rusland daarentegen is sinds 2022 geschorst vanwege schendingen van lidmaatschapsverplichtingen en van waarden van publieke media. Tegen de Israël-deelname gingen echter enkele omroepen en publieke discussies in, waardoor een aantal landen koos het festival te boycotten; Spanje, Ierland, IJsland en Slovenië vervielen hun deelname en ook Nederland trekt zich terug. AVROTROS (Nederland) maakt voor het eerst sinds 2002 geen Songfestival-inschrijving omdat deelname volgens de omroep niet te verenigen is met haar publieke waarden gezien recente gebeurtenissen en de situatie in Gaza. België blijft wel meedoen.
Australië neemt ook deel, ondanks geen actief EBU-lid te zijn. Dat land werd in 2015 uitgenodigd als eenmalige deelnemer vanwege de grote populariteit van het festival daar; sindsdien is die uitnodiging voortgezet, waardoor Australië structureel blijft meedoen zolang de overeenkomst loopt.
De nationale omroepen beslissen zelf hoe zij hun artiest kiezen. België wordt dit jaar vertegenwoordigd door ESSYLA, intern geselecteerd door de Waalse omroep RTBF. Zij treedt op in de eerste halve finale, mid-mei; het exacte speelschema is per loting bepaald en de productie bepaalt de volgorde binnen de halve finales.
Het format blijft traditioneel: twee halve finales en een finale (de halve finales vinden in de week van 12 mei plaats op dinsdag en donderdag; de finale is zaterdag 16 mei). Shows beginnen om 21:00 CET; halve finales duren doorgaans tot ongeveer 23:15, de finale kan tot in de vroege ochtend doorgaan. Gastland Oostenrijk (als vorige winnaar en organisator) en de zogenaamde Big-4 (Duitsland, Frankrijk, Italië en het Verenigd Koninkrijk) zijn automatisch geplaatst voor de finale. Uit elke halve finale gaan tien landen door; die tien worden bepaald door een combinatie van nationale vakjury’s en televoting. Daarnaast mogen internationale kijkers buiten deelnemende landen stemmen: hun gezamenlijke stem telt als één extra “land” (Rest of the World).
Stemmen kan via de officiële Eurovision-app, via esc.vote en via telefoon/sms; details en kosten worden tijdens de uitzendingen getoond. Let op: in België kun je tijdens de eerste halve finale en de finale stemmen, maar niet op de eigen inzending ESSYLA. Nederlandse kijkers mogen wél stemmen ondanks het ontbreken van een Nederlandse inzending; hun stemmen worden meegenomen binnen de Rest of the World-stemming.
De presentatie van de liveshows is in handen van Victoria Swarovski en Michael Ostrowski. Wat de uiteindelijke winnaar betreft: de vakjury’s en het televisiekijkerspubliek leveren elk apart puntenreeksen (1–8, 10 en 12), die samen bepalen wie het festival wint. Bookmakers publiceren odds om inschattingen van favorieten aan te geven, maar dat zijn geen voorspellingen van officiële uitkomsten; quoteringen veranderen op basis van inzetten.
Kortom: organisatorisch en stemtechnisch blijft het Songfestival hetzelfde, maar politieke en ethische afwegingen bepalen mede wie zendt en wie zingt. Dit jaar is het politiek geladen karakter van sommige deelnames duidelijk merkbaar in wie wél en wie niet op het podium verschijnt.